Zorgafhankelijkheid en huishoudhulp: hoe vallen deze te rijmen?

Hoe omgaan met zorgbehoevende klanten ©

Omdat de maatschappij en het zorglandschap verandert

Uit een onderzoek van het OR.C.A. in 2010 blijkt dat de dienstencheques te lijden hebben onder een lage of verkeerde waardering van de job van huishoudhulp. Dat het werk bij privégezinnen een vertrouwensfunctie is, en goed poetsen niet iedereen gegeven, wordt niet erkend. Het gevolg is dat klanten niet altijd tevreden zijn over de geleverde kwaliteit.  Sommigen bekritiseren ook het feit dat de dienstencheques niet gebruikt kunnen worden voor zorgtaken.  Nu ook de eisen van de klant omwille van een toenemende zorgafhankelijkheid bij deze doelgroep alleen maar zullen toenemen, zullen deze mogelijks hun toevlucht nemen tot de markt die hier wel reeds op inspeelt.  Werknemers moeten degelijk ondersteund en opgevolgd worden, onder meer met de juiste opleidingen, die voor klanten een garantie zijn voor kwaliteit. Er moet nagedacht worden over manieren om huishoudbedienden zelf te betrekken bij het formuleren van kwaliteitscriteria en opleidingen, bijvoorbeeld via een professionele organisatie van huishoudbedienden.

De op vandaag wettelijk bepaalde taken van een poetsvrouw of –man worden als volgt omschreven: poetsen van de woning en lappen van ramen, wassen en strijken van huishoudlinnen, boodschappen doen, bereiden van maaltijden en occasioneel klein naaiwerk.  Als poetshulp mag je alle huishoudelijke taken uitvoeren in de privésfeer (dus niet voor beroepsdoeleinden).  Klussen als een toilet repareren, elektriciteitswerken, schilderen, tuinieren, kleine verbouwingswerken, babysitten, opvang van bejaarden horen niet tot de toegestane taken.  Over zorgtaken zoals privékinderopvang, ouderenzorg, verzorging van zieken, gehandicaptenzorg wordt er geen woord gerept, ondanks het veranderend zorglandschap in de 21e eeuw én ondanks het feit dat mensen die meer zorg behoeven meer dienstencheques kunnen aankopen.  Van een contradictie gesproken!  De aankoop van het aantal dienstencheques is normaal gezien beperkt tot 500 dienstencheques per gebruiker per kalenderjaar met uitzondering van bepaalde zorgbehoevende groepen.  Dit zorgt voor een logische volgende redenering:  de verhouding verschuift waardoor de kans dat een poestvrouw bij een zorgbehoevend gezin terecht komt, aanzienlijk is.

Uit een enquête die het OR.C.A. in 2010 heeft gepubliceerd, kwam dan ook de vraag naar voor om een duidelijk, flexibel en gebruiksvriendelijk systeem te ontwikkelen om huishoudsters aan te werven die huishoudelijke taken én zorgtaken kunnen combineren.  Tot op heden is dit nog niet gebeurd.  Vreemd aangezien huishoudelijke hulp naar het schijnt de eerste soort van hulp is die de oudere inroept, vÓÓr andere vormen van thuiszorg -zoals thuisverpleging-.  Poetsvrouwen maken dus een héél bijzonder deel uit van die thuiszorg.  Nog vreemder is het als je bedenkt dat thuiszorg al meerdere jaren aan belang wint ten opzichte van geïnstitutionaliseerde zorgverlening.

Anno 2016: een realiteit waarbij huishoudelijke hulpen veel meer geworden zijn dan enkel ‘poets’vrouwen.  Zij kunnen in deze veranderlijke maatschappij niet achterblijven noch weggedacht worden.  Dat staat jammer genoeg in schril contrast met bestaande systemen voor huishoudhulp waar de eisen die aan de kandidaten worden gesteld niet erg hoog zijn en die zich steevast op laaggeschoolde, langdurige werklozen richten en weinig opleidingen voorzien.

“Hoe omgaan met zorgbehoevende klanten” is een cursus uitgeschreven voor huishoudhulpen en hun leidinggevenden en biedt een een bijzondere focus op anders en beter werken met zorgbehoevende klanten in de context van een veranderend zorglandschap.